Đạm Phương nữ sử – “Phá” nếp cũ khi cho rằng phụ nữ cũng cần có tư duy khởi nghiệp từ thế kỷ 20

  • Bình luận:
  • 425 views

Đạm Phương Nữ Sử – một trong những nữ ký giả Việt Nam đầu tiên, một phụ nữ yêu nước đem cả cuộc đời, văn nghiệp cống hiến cho sự nghiệp độc lập dân tộc và tiến bộ của đất nước. Hiệu quả trong nỗ lực hoạt động xã hội những năm đầu thế kỷ XX cùng với những trang viết của bà, đặc biệt, những công trình giá trị Giáo dục nhi đồng, Phụ nữ gia đình, Gia đình giáo dục thường đàm… không chỉ là những đóng góp cho các lĩnh vực Việt ngữ: ngôn ngữ báo chí, văn, thơ, dịch thuật, mà còn là những đóng góp không nhỏ cho phong trào đấu tranh vì sự tiến bộ của phụ nữ. Bà là người tiên phong trong các hoạt động vì sự tiến bộ của phụ nữ, trong đó có có phong trào hướng dẫn phụ nữ khởi nghiệp ngay từ thế kỷ 20.

Dùng báo chí để đấu tranh cho nữ quyền

Đạm Phương Nữ Sử là một phụ nữ xuất thân từ hoàng tộc, một công nương của nhà Nguyễn, cháu nội của vị vua nổi tiếng – Minh Mạng. Với rất nhiều tác phẩm có giá trị, bà không chỉ có nhiều đóng góp nổi bật trong lĩnh vực văn chương báo chí, mà còn giữ vai trò quan trọng trong các hoạt động xã hội vì sự tiến bộ của phụ nữ Việt Nam những năm đầu thế kỷ XX.

Đóng góp lớn nhất của Đạm Phương nữ sử là thúc đẩy quyền của người phụ nữ, sự phát triển cho phụ nữ, trong đó, nổi trội là vấn đề giáo dục. Quan điểm của Đạm Phương nữ sử là phụ nữ không chỉ học nữ công gia chánh, đạo đức, mà còn cần học cả tri thức. Cùng với Sương Nguyệt Anh, chủ bút báo Nữ giới chung (năm 1918), bà Đạm Phương được xem là nhà báo đầu tiên lên tiếng đấu tranh vì nữ quyền ở nước ta. Bà cũng là người đi tiên phong trong việc tập hợp các bài báo đã in theo chủ đề để hình thành nên những cuốn sách, hoặc phát triển tư duy từng trình bày trên báo chí.

Bà giúp phụ nữ vừa biết cách làm đẹp, vừa nâng cao đời sống tinh thần như đọc sách báo, văn chương giải trí. Bà cũng là người có tầm nhìn xa, thấy được tính cấp thiết của việc thành lập Nữ công học hội, tờ báo quốc văn, cơ sở thơ xã cho phụ nữ. Những sáng tác văn chương của Đạm Phương nữ sử lồng ghép rất khéo những tư tưởng về vấn đề nữ học của bà, giúp mở rộng nhãn quan của phụ nữ bấy giờ về việc tự do kết hôn, giáo dục gia đình.

Đạm Phương nữ sử quan tâm nhiều đến vấn đề giáo dục nhi đồng, trong những bài viết của mình, bà đưa ra các kiến thức dạy con mà bà học hỏi được hay từ kinh nghiệm của chính bản thân mình như cho con ngủ, ngăn ngừa thói xấu của trẻ, sự thưởng phạt… Nhiều người có thể sẽ bất ngờ khi thấy cách dạy con được chia sẻ từ một thế kỷ trước có tư tưởng khá tân tiến.

Bà giảng giải cho phụ nữ từ việc trong nhà như: nấu ăn, nuôi dạy con cái, quán xuyến gia đình: Bổn phận con gái, Làm sao mà gọi là nội tướng… đến những việc ngoài xã hội: đối nhân xử thế, lập nghiệp lập thân: Bàn về giáo dục con gái, Nên lập học hội chức nghiệp, Chị em ta đã biết ham muốn thực nghiệp…

Sáng lập tổ chức phụ nữ phi chính phủ đầu tiên

Năm 1926, Đạm Phương Nữ Sử sáng lập Nữ công học hội, trực tiếp làm đội trưởng, tự dự thảo tôn chỉ, mục đích, nội quy, chương trình hoạt động của Hội. Đây là tổ chức phụ nữ phi chính phủ đầu tiên ở nước ta buộc chính quyền thực dân phong kiến thừa nhận. Hội thu hút nhiều hội viên từ ba miền Bắc, Trung, Nam và Lào tham gia sinh hoạt theo định kỳ. Chương trình hoạt động của Hội rất phong phú, cụ thể và thiết thực.

Hội Nữ công học hội được sáng lập nhằm mục đích dạy nghề, hướng nghiệp cho các chị em phụ nữ như dạy làm bánh, làm mứt, trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải… Bà cho thấy tầm nhìn trong việc phát triển kinh tế. Chẳng hạn, bà không chỉ quan tâm đến việc dạy nghề cho chị em mà còn nghĩ đến việc liên kết giao thương không chỉ giữa vùng này với vùng khác, mà còn ra cả nước ngoài. Bà cổ vũ chị em đứng lên lập hiệu buôn bán, tự mình làm chủ… Nói cách khác, Đạm Phương nữ sử được nhìn nhận là người đã chỉ dạy chị em phụ nữ khởi nghiệp từ 100 năm trước.

Vào thời kỳ đó, Đạm Phương đã “phá” nếp nghĩ cũ khi cho rằng phụ nữ cần phải có việc làm, bởi “thói ỷ lại là nguồn gốc của sự nô lệ”. Bà lý giải: “Trên thế giới mấy trăm vạn ức loài động vật, chỉ có đàn bà là hay theo đàn ông mà ăn nhờ, bởi vậy đàn bà trong loài người phải kiếm được người chồng tử tế mới có cái sinh kế của mình, thành ra loài người lại không được hưởng cái thú sinh hoạt tự do bằng loài động vật; cái nguyên nhân ác ấy là tại đàn bà, không có nghề nghiệp nhất định, không mưu độc lập được về đường kinh tế”.

Phải khẳng định rằng, Đạm Phương nữ sử là một nhà văn hóa, một nhà báo, nhà giáo dục và một nhà hoạt động xã hội cấp tiến trong thời đại bấy giờ. Những quan điểm và suy nghĩ của bà vẫn còn phù hợp với xã hội hiện đại ngày nay. Bà chính là người tiên phong mở đường cho sự phát triển của phụ nữ, thúc đẩy nữ quyền và hướng dẫn phụ nữ khởi nghiệp, làm chủ cuộc đời mình ngay từ những năm đầu thế kỷ 20.

PV (tổng hợp)



  • Bình luận: