Chỉ là mấy thứ bếp núc nồi niêu…

  • Bình luận:
  • 520 views

Nhà văn Phong Linh

Tôi nhớ ngày trước còn mải rong chơi, chuyện bếp núc nghĩ là thứ quẩn quanh cứ vòng vo mãi không chịu làm. Bà thương cháu nên ngoài miệng thì trách chứ vẫn làm cho suốt, chỉ bảo là: “Chuyện nội trợ là tích lũy dần qua năm tháng, không phải cái chỉ nhìn là làm được ngay đâu.” Mãi cho đến sau này, khi lòng bình lặng hơn, cầm con dao xắt su hào thành từng lát mỏng để xào, mới thấm thía lời người lớn, rằng chuyện để bếp nhà quanh năm đỏ lửa là việc cần dụng nhiều tâm sức và thời gian.

Woman seasoning food
Chính căn bếp là nơi nuôi dưỡng hơi ấm của gia đình, là nơi nói được nhiều nhất về vun đắp hạnh phúc. Dù là việc nào cũng không thể chỉ ngày một ngày hai là khéo. Su hào thái ra lát dày lát mỏng, việc gia đình cũng có lúc ngược lúc xuôi. Cần rất nhiều kiên trì và nhẫn nại, dịu dàng và bao dung để mọi thứ được vẹn toàn. Mỗi lần vào bếp, lại được mỗi cái muôi cái thìa, con dao đôi đũa dạy về hạnh phúc.

Woman washing dishes
Bếp nhà không chỉ dạy về kiên nhẫn, mà còn dạy về rất nhiều ý vị nhẹ nhàng. Nhất là có ai từng vào thăm bếp của nhà nấu ăn thực dưỡng – tức là ăn chay, chú trọng hương vị tự nhiên ngọt mềm của rau củ ngũ cốc. Có lần tôi học mót được món ngưu bàng kho. Thứ củ màu nâu xấu xí xù xì, ngay cả khi nấu chín cũng không có gì đẹp mắt, mà ngửi mùi hương và ăn vào miệng thấy vị bùi thơm lạ lùng. Như thể đánh giá một ai không thể chỉ nhìn vào những thoáng qua bề ngoài cho được. Hay như chuyện món thực phẩm này tương sinh tương khắc cùng những loại gia vị khác cũng thế, từ đó bà dạy phải biết chọn bạn mà chơi, chọn người để yêu. Trên bước đường đời thênh thang, sẽ có những người hợp để đi suốt cả đoạn đường, có người chỉ có thể đi cùng đoạn ngắn, có người nên tuyệt đối tránh xa. Nhưng dù thế nào, hãy nghĩ mọi chuyện thật nhẹ nhàng, và chấp nhận như một điều nhất định phải thế.

chi-la-may-thu-bep-nuc-noi-nieu (4)

Nhắc chuyện bếp, lại nhớ tới chị bạn tôi rất lạ. Nhà chị bố trí bếp là nơi đầu tiên người ta mở cửa bước vào nhà liền thấy. Phải đi qua bếp mới tới phòng khách. Rất khác với cách bài trí thông thường, phòng khách là nơi đầu tiên khách ghé thăm, bếp trong quan niệm của mọi người là nơi riêng tư và nhiều củi gạo dầu mỡ. Chị nói chị coi bếp là nơi đáng thăm quan nhất trong nhà. Nhà có hạnh phúc viên mãn không chỉ cần nhìn bếp là thấy cả. Người phụ nữ khéo chăm lo không bao giờ để bếp nhà lạnh tanh. Nên dù bận đến mấy thì bận, cả gia đình vợ chồng con cái vẫn thường sắp xếp để cùng nhau làm việc nhà. Chỉ là cùng nấu những bữa ăn bình thường. Chỉ là đi chơi đâu sẽ cùng ngắm nghía mua cái này cái kia cho bếp. Tôi bước qua ngưỡng cửa nhà, thấy lòng ấm áp và nhẹ tênh khi ở trong căn bếp đầm ấm của gia đình chị. Nên gọi sao nhỉ, à, là một phong vị yên vui rất đỗi gia đình.

chi-la-may-thu-bep-nuc-noi-nieu (3)

Tôi vẫn thường nhớ căn bếp của bà. Công bằng mà nói, căn bếp của bà nhỏ xíu, không có gì đặc biệt, đồ đạc thì thiếu tùm lum. Có dăm ba cái nồi sứt mẻ nắp thiếu quai. Dăm ba cái chảo cũ, đũa dùng qua nhiều năm tháng. Ấy vậy mà sau này đi tới nhiều chỗ lạ lạ hay ho, những căn bếp tiện nghi hiện đại sáng loáng tới từng tí, vẫn nhớ nhất căn bếp với mùi thơm ấm mềm của bà. Bà bị bệnh hen, cứ tới đầu đông là có một cái siêu liu riu thuốc bắc. Sáng dậy sẽ ngửi thứ mùi đó đầu tiên, ấn tượng đậm sâu từ ngày còn rất nhỏ. Cứ cách một tối, thang thuốc sắc đủ ba nước, hai bà cháu lục trong nồi bã thuốc nào táo tầu, nào hồng sâm, nào đẳng sâm. Mùi vị ấm nóng bùi bùi đó tuyệt nhiên không phải cao lương mĩ vị, vậy mà lưu dấu rất lâu trong lòng. Để mỗi mai sau, đi vạn dặm đường xa vẫn nhớ bếp của bà. Nhớ từng món ăn giản dị làm từ những vật dụng cũ mèm đó. Nhớ những tháng năm khốn khó mà lúc nào cũng thơm lừng niềm vui. “Bếp” đã trở thành một danh từ rất ấm áp mỗi khi nhớ về.
 “Giang hồ ta chỉ giang hồ vặt
Không khói cơm sôi cũng nhớ nhà.”
Còn bạn, liệu có phải đi vạn dặm đường xa để nhớ về bếp nhà đỏ lửa, để thấu suốt những bài học giản dị mà sâu sắc ấy?

Theo ấn phẩm WL/NXB Thanh Niên



  • Bình luận: